Cykl artykułów dedykujemy wszystkim kobietom, które chcą być aktywne w ciąży, ale często strach spowodowany niewiedzą gasi chęci i motywację.

Drogie Panie – odrzućcie strach – on jest Naszym wrogiem!

Jak powiedział Edward Stanley „Ci którzy myślą, że nie mają czasu na sport, prędzej czy później będą musieli znaleźć czas na chorobę” więc nie pozostaje Wam nic innego jak założyć wygodne buty, luźne leginsy i zarezerwować matę ☺ To dobro w czystej postaci nie tylko dla Was, ale również dla Waszych Maluszków.

Wraz z Ewą postanowiłyśmy zapoznać Was trochę w tym temacie. Krok po kroku, bardzo spokojnie pokażemy Wam czego się wystrzegać i na co zwrócić szczególną uwagę. Chcemy, żeby każda z Was miała tą chwilę na przygotowanie się do aktywności, którą świadomie i chętnie wprowadzi w swoje życie podczas tych ważnych 9 miesięcy ☺

Naszą przygodę zaczniemy w gabinecie lekarskim:

Przed planowaniem ciąży powinna być przeprowadzana rozmowa z lekarzem o obecnych lub przebytych chorobach ogólnoustrojowych. Priorytetem jest zebranie wywiadu rodzinnego, skompletowanie informacji odnośnie wcześniejszych ciąż, wad wrodzonych i genetycznych, nadciśnienia, cukrzycy, chorób autoimmunologicznych i układowych. Istotne znaczenie ma wywiad dotyczący ewentualnych chorób ginekologicznych. W tym zmian na  przydatkach, obecność mięśniaków, wad rozwojowych, przebytych zakażeń, stosowanej antykoncepcji oraz leczenia niepłodności. Do obciążeń i zmian związanych z ciążą organizm kobiety jest fizjologicznie przygotowany. Ciąża to czas istotny dla dziecka, jak również dla rodziców. Aktywność fizyczna stanowi część zdrowego stylu życia i poprawia samopoczucie ćwiczącej. Nie musi być związana ze zmęczeniem i intensywnym wysiłkiem. Nawet spacer na świeżym powietrzu jest formą aktywności. Ćwiczenia takie zyskały powszechne uznanie   i rzadko można się spotkać z kwestionowaniem tej opinii. Aktywność wpływa na utrzymanie prawidłowej postawy oraz przeciwdziała nadmiernemu wzrostowi masy ciała w trakcie ciąży.

Bycie „fit” w dzisiejszych czasach stało się bardzo modne. Prowadząc samochód wielokrotnie mijam biegaczy, w restauracjach studiuję „fitness menu”, a na moim osiedlu coraz częściej obserwuję aktywne Panie z brzuszkami. Rewelacja – jak dla mnie świadomego fizjoterapeuty tylko oko się cieszy.

Aktywność fizyczna kobiet w ciąży staje się tematem coraz bardziej powszechnym. Chcąc wyjść naprzeciw oczekiwaniom określonej grupie kobiet zajęcia są dostępne nie tylko w szkołach rodzenia, gdzie Panie otoczone są kompleksową opieką okołoporodową, ale również coraz częściej można je znaleźć w dobrych ośrodkach sportu.

Regularna aktywność fizyczna o umiarkowanej intensywności wykonywana przez kobiety podczas ciąży i w okresie połogu, jest bezpieczna oraz niesie ze sobą szereg korzyści. Nie tylko dla przyszłej matki, ale również i jej dziecka. Pomaga w zachowaniu sprawności ciała i umysłu. Zapobiega pojawieniu się dolegliwości bólowych kręgosłupa, nadmiernemu przybieraniu na masie ciała, jak również zmniejsza wpływ symptomów ciążowych na życie codzienne kobiety ciężarnej, które są spowodowane zmianami zachodzącymi w jej ustroju. Ułatwia i przyspiesza poród oraz skraca czas regeneracji w powrocie do formy po urodzeniu dziecka [2, 3].

Aktywność fizyczna stanowi jeden z podstawowych elementów zdrowego stylu życia. Nawet spacer na świeżym powietrzu jest formą aktywności ruchowej pod warunkiem, że czas ten poświęcony jest wyłącznie na własne odprężenie [1].

Wraz z rozwojem medycyny, jak i rozszerzaniem się wiedzy na temat fizjologii ciąży zmieniają się referencje dotyczące bezpiecznego postępowania w czasie jej trwania. Odchodzi się od podejścia, sugerującego ograniczenie wszelkiej aktywności fizycznej. Współczesne postrzeganie ciąży zwraca uwagę nie tylko na właściwe postępowanie gwarantujące rozwój dziecka, ale także przygotowanie kobiety do aktywnego udziału w porodzie [4, 5].

Ciąża o przebiegu fizjologicznym, pojedyncza, wewnątrzmaciczna, nie powikłana nie stanowi przeciwwskazania do aktywności fizycznej. Ruch w tym okresie korzystnie wpływa na poprawę układu mięśniowo – szkieletowego, sercowo – naczyniowego, wydolności układu krążenia, oddechowego, moczowego, pokarmowego oraz procesów metabolicznych. W szczególności dotyczy to ogólnej sprawności fizycznej, wydolności tlenowej i siły, zarówno w okresie ciąży, jak i po urodzeniu dziecka. Forma aktywności fizycznej powinna być jednak skonsultowana z lekarzem prowadzącym ciążę oraz dostosowana do możliwości i potrzeb ciężarnej [4, 6].

Od 2012 roku WHO mocno skupia się na standardach w opiece okołoporodowe. Głównym celem jest zmniejszenie porodów z niską wagą urodzeniową noworodka oraz porodów przedwczesnych, zmniejszenie ilości zgonów kobiet i noworodków przy porodzie oraz poprawa jakości porodów z komplikacjami.

Basen, jogging, spacer, fitness to najczęstsze formy umożliwiające bezpieczną aktywność w ciąży. Na podstawie badań przeprowadzonych przez Ewę niestety większość kobiet w ciąży swój wolny czas spędza na porządkowaniu domu, przygotowywaniu się do przyjęcia dziecka lub po prostu przed telewizorem.

Jeżeli nie czujesz się pewnie zawsze możesz skorzystać z konsultacji z fizjoterapeutą.

Brak przeciwskazań od lekarza to dla Nas drzwi otwarte. Zatem zrób pierwszy krok, porozmawiaj ze swoim lekarzem prowadzącym, poproś go o wystawienie zaświadczenia o braku przeciwskazań do aktywności fizycznej i zacznij działać. Twoje maleństwo pokocha równie mocno endorfiny, którymi będziesz ładowała swoje akumulatory i do których bardzo szybko się przyzwyczaisz.

Część pierwsza wnioski:
Zacznij już dziś, pamiętaj, że 9 miesięcy szybko mija ☺

Autorki: mgr Ewa Kaźmierczak | mgr Klaudia Popczyk

Piśmiennictwo:
1. Drews K, Spaczyński M. Rekomendacja Zarządu Głównego PTG w zakresie opieki przedporodowej w ciąży o prawidłowym przebiegu. Ginekologia po dyplomie 2008; 1: 191 – 200.
2. Czerwonogrodzka – Senczyna A, Ehmke vel Emczyńska E. Typowe dolegliwości okresu ciąży. Położna nauka i praktyka 2010; 3: 59 – 65.
3. Michalak M. W oczekiwaniu na dziecko. Zdrowie najmłodszych 2012; 4: 38 – 40.
4. Wielgoś M, Bomba – Opoń D. Zasady Opieki ambulatoryjnej w ciąży – rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego 2008, 8, 3: 1145 – 1149.
5. Zalewska K, Sztyber B. Nawiązywanie kontaktu z dzieckiem i jego wizualizacja w życiu wewnątrzmacicznym. Położna nauka i praktyka 2010; 4: 44 – 49.
6. Basta A. Zmiany fizjologiczne w organizmie kobiety ciężarnej i ich znaczenie w praktyce lekarza ogólnego. Przegląd lekarski 2008; 65 / 4: 195 – 202.